Eισήγηση της εκδήλωσης «Αγροτικός συνεργατισμός- Ιστορικη αναδρομή και κριτική προσέγγιση»

 

Η ιδέα του συνεργατισμού αποτελεί ένα υβρίδιο που γεννήθηκε σε μια μεταβατική εποχή – μια διασταύρωση της ταξικής σύγκρουσης με τους θεσμούς της ιδιοκτησίας και του συλλογικού τρόπου ζωής. Οι ιστορικές του καταβολές, οι μορφές οργάνωσης, αλλά και η ιστορικότητά του ως μορφές ανταγωνιστικής συμμετοχής στις διαδικασίες της καπιταλιστικής νεοτερικότητας  καθιστά τα αγροτικά συνεταιριστικά εγχειρήματα ένα ιδιαίτερα ενδιαφέρον φαινόμενο. Επομένως, η επιλογή να ψιλαφήσουμε  έννοιες ,κατάστασεις και πρακτικές των συνεργατικών εγχειρημάτων και η αναγωγή τους σε επίπεδο αγροτικής παραγώγης -δεν θα μπορούσε- παρά να μας απασχολήσει, γεννώντας, ωστόσο, κρίσιμα ερωτήματα σε πολιτικό (εξετάζοντας και κρίνοντας από ιδεολογική σκοπιά) και σε πρακτικό επίπεδο (βάσει του αντικειμένου σπουδών που μας χαρακτηρίζει).

Τα παραδείγματα που παρουσιάζονται στην παρούσα εκδήλωση, έχουν αποτελέσει ανα καιρούς, αντικείμενο πληθώρας αναλύσεων, κριτικών προσεγγίσεων και  συζητήσεων με χιλίαδες σελίδες παρακαταθήκης. Σε κάθε περίπτωση, πιστέυουμε ότι ο εκάστοτε μελετητής, ωφείλει να προσεγγίσει το αντικείμενο μέσω μιας αυτοτελούς και πολύπλευρης αναλυσης. Μιας ανάλυσης που θα ισομερίζει την ιστορική μαρτυρία με τα έγγραφα στοιχεία, την (ιδεολογικα φορτισμένη) κριτική προσέγγιση με την κατανόηση της -τότε- κουλτούρας και βιώμενης συγκυρίας. Δεν μας αρκεί, η παρουσίαση των γεγονότων όπως αυτά παραθέτωνται στις πηγές μας. Αναζητούμε τον συνδιασμό των παραγόντων (τόσο εσωτερικών όσο εξωτερικών) που προσέδωσαν στην κάθε περίπτωση τα  μοναδικά της χαρακτηριστικά. Τους λόγους, πίσω από τους οποιόυς ένας κόλιγος στην Αραγωνία και στο Κιλελέρ όρθωσαν ανάστημα ενάντια στους καταπιεστές τους, τράβηξαν τόσο διαφορετική πορεία στον αγώνα και  που εν τελει έκριναν την έκβαση του.

Αντιλαμβανώμενοι την παράδοση των κινημάτων και των αγώνων, ως μια δεξαμενή πολιτισμικών στοιχείων του παρελθόντος, επιλέγουμε να επιζητήσουμε την δυνατότητα μιας εργαλιακής χρήσης των θετικών στοιχείων με προϋπόθεση την προσαρμογή τους στην σημερινή κοινωνικο-πολιτική πραγματικότητα και τη δημιουργική αξιοποίησή τους.

Στην εικόνα του αγροτικού συνεργατισμού αποκρυσταλλώνεται η ανάγκη μας για ενασχόληση στην αγροτική παραγωγή με όρους συλλογικούς και ως ένα σημείο αυτοθέσμισης των –μεταξύ μας- σχέσεων εργασιας. Δεν τρέφουμε αυτάπατες, γύρω από τα όρια και τις δυνατότητες που μπορούν να προκύψουν μεσα από την δημιούργια ενός τέτοιου εγχειρήματος στο σήμερα. Η αμφισβήτησης της ιδιοκτησίας μέσα από την ίδια την ιδιοκτησία – αμφισβήτησης του κεφαλαίου μέσα από την ίδια την κεφαλαιοποίηση, είναι αναγκαία άλλα όχι ικανή συνθήκη για τον μετασχηματισμό της οικονομικής δραστηριότητας. Λειτουργώντας, εξαρχής, στα πλαίσια ενός ‘’εχθρικου’’ συστήματος τιθέμαστε αντιμέτωποι με τις προκλήσεις της αγοράς και τα ιδια αδιέξοδα κάθε αγροτικής επιχείρησης. Η διάθεση των παραγώμενων προϊόντων, το ζήτημα της μισθωτής εργασίας λόγω εποχιακότητα της παραγωγής , η παραγωγικότητα (ποιότητα εργάσιμου χρόνου) και κατ’ επέκτασην η (επιβαλλόμενη από την αγορά) ανάγκη για ανταγωνιστικότητα του εγχειρήματος αποτέλεσαν τροχοπέδη για πλειάδα προσπαθειών που πραγματοποίηθηκαν ανα καιρούς. Δεν είναι δύναται, λοιπόν η καλλιέργεια ψευδαισθήσεων από μέρους μας, περί εξαγωγής  επαναστατικων προτάγματων μέσω της θέσπισης συνεταιρισμών. Αρνούμαστε ωστόσο από την άλλη να οραματιστούμε ένα συνεργατικό εγχείρημα, με όρους εσωστρέφειας. Η ιδιεταιρότητα της φύσης του, ο χωρικός προσδιορισμός του (στις πλείστες περιπτωσεις)  και σε τελική ανάλυση η σύσταση των μελών του (πολιτικα όντα) μπόρει να θέσει τις προϋποθέσεις και την δυνατότητα παρέμβασης στο εκάστοτε κοινωνικό πεδίο με στόχο την καλλιέργεια ένος διαφορετικού τρόπου σκέψης με απότερο στόχο την καταστροφή του υπάρχοντος  κόσμου και την από-κοινού δημιουργία ενός νεόυ από τα συντρίμια του.

 

Aυτόνομο Σχήμα Γεωπονίας

Leave a Reply